Cinsel Anatomi
>>> Husyeler
Husyeler, kadınların
yumurtalıklarına karşılıktır. Cenin gelişiminin ileri aşamasında
husyeler, karın boşluğundan husye torbasına iner. Sol husye daha önce
ortaya çıkar ve kendisinden sonra torbaya gelen sağ husyeden biraz daha
aşağıya sarkık olarak görünür; böylece husyeler, yerlerini almış olur.
Husyelerin böyle durmaları, yan yana yer almayışları, yürümeyi daha
kolaylaştırır.
Vücudun içinde, karın boşluğuna yerleşen yumurtalıkların tersine,
husyeler vücudun dışındadır. Demek oluyor ki, bunlar tohum hücrelerini
düşük ısıda salgılamaktadır. Tohum hücreleri böylece daha uzun zaman
yaşamını sürdürebilmektedir.
Bu bir İngiliz biyologunun dul eşi olayında da iyi görülmektedir. Hanım,
bir trafik kazası sonucu ölen kocasının tohumlarını çıkarttırıp
dondurtmuş, birkaç yıl sonra yeniden normal ısıya getirttiği tohumları
yapay döllenmede kullanmış ve kocasının tohumlarından çocuk sahibi
olmuştur.
Her husyenin üzerinde dar bir kubbe gibi, epididymis adı verilen kısım
bulunur. Bunun içinde husyenin salgı yolu bir yumak gibi yerleşmiştir.
Ucu, bükülebilir bir kanala, meni kanalına bağlıdır. Nasıl yumurtalıklar
yumurtaların oluştukları ve kadın hormonlarının salgılandıkları yer ise,
husyeler de erkeklik hormonlarının salgılandıkları ve tohum hücrelerinin
(spermler) oluşturulduğu yerdir.
Erginlik çağında husyelerde binlerce canlı sperm vardır ve husyelerde
oluşan tohum hücreleri sürekli şekilde minimini kanallardan epididymise
gönderilmektedir. Epididymislere toplandıkları oranda bu spermler
olgunlaşır. Meni kanalına ulaştıklarında bunların hareket yetenekleri
azdır, yani daha tam anlamıyla aktif değildir.
Erkek vücudu düzenli şekilde, oldukça ileri yaşlara kadar tohum
hücreleri yapar. Böyle bir tohum iplikçiği, boyun ve kuyruk kısmıyla
birlikte milimetrenin 50 ile 60 binde biri kadar büyür. Daha sonra ise,
sadece baş kısmı yumurta hücresi ile birleşir. Tohum, ezik bir armut
biçimindedir, ucu hafif çentiklidir ve erkeklik maddelerini içinde
saklar.
İki veya üç kısımdan oluşan uzun kuyruk, hareket etmeye yarar.
Spermlerin yaşama süreleri farklı olduğu halde, vaginaya akan tohum,
yumurtayla birleşecekse, normal olarak bunu üç gün içinde
gerçekleştirebilir, süre daha fazlalaşınca spermler ölür.
İki çeşit sperm olduğunu söylemek gerekir. Bunların bir kısmı yumurtayla
birleşince erkek cenin, diğer kısmı ise dişi cenin oluşturur. İnsan
vücudunu oluşturan sayısız hücre, hatta cinsiyet hücreleri (spermler ve
yumurtalar) hepsi tek bir döllenmiş yumurtadan oluşur. Vücut hücreleri
içinde bulunan, kalıtım eğilimlerini ve cinsiyeti belirleyen
kromozomların yarısı cinsiyet hücrelerinden toplanır.
Başka bir deyimle, vücut hücreleri cinsiyet hücrelerini oluşturmak için
iki kısma ayrılır. Yeni doğan bebeğin karakteri ve eğilimleri tohum ve
yumurta hücresinin birleşmesinden, kromozomların içindeki birleşmiş
genlerin değerinden oluşur. Her vücut hücresinde 24 çift veya 48
kromozom vardır. Cinsiyet hücrelerindeki kromozomların sayısı 24'tür,
yani daima vücut hücrelerindeki kromozom sayısının yarısıdır.
Bir vücut hücresindeki 24 çift kromozom grubundan bir çifti insanın
cinsiyetini belirler. Kadında bu çiftin kromozomları aynı büyüklüktedir.
("X" Kromozomları). Erkekte ise aynı büyüklükte değildir. Bir kromozoma
"X" denir, öteki daha küçüğüne ise "Y" adı verilir.
Dişi vücut hücresinin yarısı kadar kromozoma sahip yumurtanın yalnızca
bir "X" kromozomu vardır. Oysa ki erkek vücut hücresinin içinde bulunan
kromozom sayısının yarısı kadar kromozoma sahip tohum hücresinde ya
(dişi) "X" kromozomu ya da (erkek) "Y" kromozomu bulunabilir.